Burgemeester in coronatijd

Meer dan betrokken daadkracht

Sabine van Zuydam

“Ik leef mee met deze meneer en zijn familie. We werken er met man en macht aan om deze besmetting in de kiem te kunnen smoren”, aldus burgemeester Hanne van Aart, op de dag dat de eerste bevestigde coronapatiënt van Nederland in haar gemeente, Loon op Zand, werd vastgesteld (Brabants Dagblad, 27 februari 2020). Op dat moment kon nog niet worden vermoed hoe lang de coronapandemie de samenleving in zijn greep zou houden.

Het werd een crisis die het openbaar bestuur flink op de proef stelde en waarin veel van bestuurders werd gevraagd. De rol die burgemeesters daarin speelden was een bijzondere. Naast de landelijke spelers als de premier en de minister van Volksgezondheid waren zij voor inwoners misschien wel de meest zichtbare vertegenwoordigers van de corona-aanpak voor inwoners. Ze coördineerden bijvoorbeeld de lokale vertaling van de maatregelen die werden ingevoerd en handhaafden de openbare orde en veiligheid. Maar ook in het te woord staan van de slachtoffers en hun families en het duiding geven aan wat er aan de hand was, werd er wat van burgemeesters gevraagd (Boogers et al., 2021). Kortom, net als in veel crisissituaties kwam veiligheid en handhaving samen met een sociale component.

In dit artikel staat de vraag centraal hoe burgemeesters hun rol tijdens de eerste maanden van de coronacrisis hebben opgepakt richting de samenleving. Hoe duidden zij de coronapandemie? Welke boodschap brengen ze aan inwoners en op welke manier? En: hoe positioneren zij zich daarin zelf als burgemeester?

Lees het volledige artikel (pdf, 297 kB)